کیاییان از سال 762 تا سال 1001 هجری فرمان راندند، گاه تنها بر پاره¬ی خاوری گیلان و گاه بر گستره¬ای پهناور در خاور و باختر گیلان و پهنه‌هایی برون از مرزهای گیلان. با آغاز فرمان‌روایی آنان بر پاره¬ی خاوری گیلان درباری برپا شد که نگارنده‌ها و رویدادنگارانی نیز در آن دربار گرد آمدند. برآیند کار آنان نگارش تاریخ رویدادهای آن زمانه‌ی گیلان بود و کتاب‌هایی چون «تاریخ گیلان و دیلمستان» نوشته‌ی سیّد ظهیرالدین مرعشی، دربردارنده‌ی رویدادهای سال‌های 750 تا 894 هجری در گیلان است. سیّد ظهیرالدین که در مازندران ظهور کرده بود، پس از ستیزه‌های فراوان، ناچار آن دیار را رها کرد و در سال 844 هجری به دربار کیایی در گیلان پناه آورد و پایگاهی یافت. در نوشته‌ی او، که متاسفانه بخش مهمی از آن یافته نشده، نه تنها رویدادها بلکه برخی از آداب و رسوم آن زمانه‌ی گیلان آمده است. دیرترین نسخه رونویسی شده از این کتاب در سال 936 هجری / 1529 میلادی نگاشته شد. تصحیح حاضر بر اساس نسخه‌ی خطی موجود در کتاب‌خانه‌ی بودلین آکسفورد انجام گرفته و با دو تصحیح ه.ل. رابینو و دکتر منوچهر ستوده مقابله شده است.