كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزانة گوبلز»، نوشت? يوزف گوبلز
كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز»، با عنوان اصلي The Goebbels diaries, the last days، بخشي از تاريخ آلمان نازي و جنگ جهاني دوم، به روايت يوزف گوبلز، مغز متفكر و مدير دستگاه تبليغاتي نازي‌ها، است. يوزف گوبلز به‌طور مرتب يادداشت روزانه مي‌نوشت. يادداشت‌هاي او دوره‌هاي مختلفي از سلط? نازيسم در آلمان را دربرمي‌گيرد و تصويري از آن دوران، از چشم يكي از دست‌اندركاران اصلي حكومت نازي‌ها، به دست مي‌دهد و همچنين تصويري از ايدئولوژي نازيسم و شخصيت و طرز فكر يكي از چهره‌هاي مهمي كه اين ايدئولوژي را نمايندگي و تبليغ مي‌كردند.
كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» به بخشي از يادداشت‌هاي روزان? يوزف گوبلز اختصاص دارد كه مصادف با روزهاي پاياني اقتدارِ هيتلر و آغاز رَوَندِ فروپاشيِ نازي‌هاست. اين يادداشت‌ها، كه اولين آنها در سه‌شنبه 27 فوري? 1945 و آخرين‌شان در دوشنبه 9 آوريل 1945 نوشته شده، تصويرگر دوراني از حكومت هيتلر است كه او در سراشيب سقوط قرار گرفته و قوايش در جبهه‌هاي جنگ در آستان? درهم‌شكستن‌ بوده‌اند.
كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» به كوشش هيو تره‌ور روپر گردآوري شده است. اين كتاب سندي ارزشمند درباره يكي از مقاطع مهم حكومت هيتلر و فروپاشي آلمان نازي است. علاقه‌مندان تاريخ قرن بيستم و به‌ويژه آنها كه علاقه‌مند به مطالعه در زمين? وقايع مربوط به جنگ جهاني دوم و دوران سيطره نازيسم هستند با خواندن اين كتاب، از دريچ? چشم مردي تا آخرين نفس وفادار به هيتلر و ايدئولو‌ژي نازيسم، با بخشي از اين وقايع مواجه خواهند شد.

مروري بر كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز»
كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» با مقدمه‌اي مفصل و خواندني از ويراستار انگليسي كتاب همراه است. اين مقدمه، در كنار يادداشت‌هاي خود گوبلز و ضمايم كتاب، تصويري دقيق‌تر از شخصيت گوبلز و افكار و خط مشي او در حزب نازي به دست مي‌دهد و همچنين جايگاه او در دستگاه هيتلر و نقش‌اش در ساختن چهره‌اي اسطوره‌اي و كاريزماتيك از هيتلر را به خوبي نشان مي‌دهد. در اين مقدمه تصويري از شخصيت و افكار و فعاليتهاي گوبلز و چگونگي رشد او در حزب نازي و نقش مؤثرش در اين حزب به دست داده شده و همچنين توضيحاتي درباره يادداشت‌هاي او ارائه شده است.
بعد از مقدم? ويراستار انگليسي، يادداشت‌هاي گوبلز آغاز مي‌شود. گوبلز در اين يادداشت‌ها از وضعيت جبهه‌هاي جنگ در ماههاي پاياني حكومت هيتلر، از مكالماتش با هيتلر، از نفرتش از برخي سران حكومت و از احساسات و ديدگاه‌هاي خود نسبت به حوادثي كه در حال اتفاق افتادن بوده‌اند نوشته است. در اين يادداشت‌ها به صورت بي‌پرده با يكي از چهره‌هاي مهم آلمان هيتلري روبه‌رو مي‌شويم و افكار او را مي‌خوانيم. گوبلز در اين يادداشت‌ها، به‌رغم تأكيد بر نگران‌كننده بودن اوضاع جبهه‌هاي جنگ، مي‌كوشد نوميد نباشد. گويي همچنان به پيروزي آلمان نازي دل بسته است، اگرچه در عين ابراز اميدواري او را آشفته و نگران هم مي‌يابيم، چنانكه در جايي از اين يادداشت‌ها ضمن گفتن اينكه «فرض ما اين نيست كه اوضاع بدتر خواهد شد»، دو سطر پايين‌تر مي‌نويسد: «در طول شب، اين انگليسي‌هاي ذليل‌شده بار ديگر با موسكيتوهايشان به برلين بازگشتند و يكي از خواب‌هاي چند ساعته‌اي را كه هر كسي اين روزها بيش از هر زمان ديگر به آن نياز دارد آشفته كردند.»
بعد از يادداشت‌ها يوزف گوبلز، بخش ضمائم كتاب آمده است. اين ضمائم عبارتند از: «اعلامي? آدولف هيتلر خطاب به مردم برلين در 22 آوريل 1945»، «نام? دكتر يوزف گوبلز به هرالد كوانت»، «نام? ماگدا گوبلز به هرالد كوانت»، «پي‌نوشت گوبلز دربارة وصيت هيتلر» و «اعلان رسمي مرگ هيتلر».
بخش پاياني كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» شامل يك گاه‌شمار است.
كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» با ترجم? هوشنگ جيراني در بنگاه ترجمه و نشر كتاب پارسه منتشر شده است.

درباره يوزف گوبلز
يوزف گوبلز (Joseph Goebbels) بين سال‌هاي 1933 تا 1945 وزير تبليغات و روشنگري آلمان نازي بود. گوبلز در بين مردانِ سياسيِ آدولف هيتلر جايگاهي ويژه داشت، چون دستگاه تبليغاتي آلمان نازي را اداره مي‌كرد و هم‌او بود كه با پروپاگاندا و بزرگنمايي و اغراق، از هيتلر تصويري كاريزماتيك و مردم‌پسند و افسانه‌اي در رسانه‌ها ارائه داد و در اين راستا به ويژه از قدرت فيلم و تأثير آن بر ذهن مردم نهايت استفاده را كرد. گوبلز، چنانكه در مقدم? ويراستار انگليسي كتاب «آخرين روزها: يادداشت‌هاي روزان? گوبلز» بر اين كتاب اشاره شده «اين اظهارنظر هيتلر در كتاب نبرد من را سرلوحه خود قرار داده بود كه دروغ هرچقدر بزرگ‌تر، براي مردم باورپذيرتر». او فيلم‌ها و انواع و اقسام برنامه‌ها و پروژه‌هاي تبليغاتي را به سود هيتلر و ارائ? چهره‌اي مثبت و ستايش‌برانگيز از او سازماندهي كرد. گوبلز، ضمن اينكه از مؤثرترين ابزار براي تحريف و بزك كردن و جذاب‌ نمودن چهرة مخوف نازيسم در انظار عمومي استفاده مي‌كرد، از سوي ديگر به سانسور هرآنچه كه خلاف ايدئولوژي نازي‌ها قلمداد مي‌شد مي‌پرداخت. هم او بود كه كتاب‌سوزاني بزرگ را در آلمان به راه انداخت و هنري را كه نازي‌ها «منحط» مي‌دانستند نابود كرد. او كسي بود كه در ساختن چهره‌اي اسطوره‌اي از هيتلر نقشي عمده ايفا كرد. اما با شكست هيتلر و فروپاشي نازيسم رو شدن اينكه اسطوره‌اي كه گوبلز از هيتلر در انظار عمومي به تصوير كشيده تا چه حد شكننده و آسيب‌پذير بوده است، گويي سازنده اين تصوير اسطوره‌اي و اغراق‌آميز نيز خود را درهم‌شكسته ‌ديد. گوبلز در يكم مه 1945، بعد از اينكه ارتش سرخ وارد برلين شد، به زندگي خود پايان داد. گويي با شكست قطعي هيتلر تاريخ براي او نيز، كه در آن زمان چهل و هفت سال داشت، به پايان رسيده بود و ديگر دليلي براي ادام? زندگي نمي‌يافت.