این کتاب که برای دانشجویان رشته علوم سیاسی در مقطع کارشناسی تدوین شده منبع درس "تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی در ایران "به شمار می‌آید .در کتاب، ضمن تجزیه و تحلیل فرایند تحولات اجتماعی ایران و ناموزون بودن رشد و توسعه سیاسی با این تحولات در سال‌های سلطنت پهلوی دوم (1320ـ1357)، سعی بر آن است اسباب و علل فروپاشی نظام پادشاهی و استقرار جمهوری نشان داده شود .کتاب از دو بخش تشکیل شده است .در بخش اول تحولات اجتماعی و اقتصادی سال‌های 1320ـ 1357در قالب شش فصل بررسی شده که عبارت‌اند از : 1ـ تحول جمعیت و تحرک اجتماعی، 2ـ بخش‌های اجتماعی و خدماتی (آموزش عمومی و عالی، بهداشت و درمان، حمل و نقل و ارتباطات، مسکن، رادیو و تلویزیون)، 3ـ فرهنگ، دین، دولت، 4ـ ساختار طبقاتی و قشربندی اجتماعی (مالکان بزرگ، ایلات و عشایر، بورژوازی، روحانیون، کارمندان، روشنفکران، کارگران، دهقانان، لمپن‌ها)، 5ـ وضعیت کشاورزی ـ زراعی ایران، 6ـ اصلاحات ارضی در ایران .در بخش دوم کتاب، تحول در زمینه سیاست و حکومت، و ارکان و ساختار دولت در ایران از 1320تا 1357با این عناوین بررسی شده است : 1ـ تدوین و مبانی قانون اساسی، 2ـ قوه مقننه و نظام انتخاباتی ایران، 3ـ قوه مجریه، مکانیسم‌های کنترل و سازمان‌های اعمال قدرت، 4ـ قوه قضاییه، 5ـ نهادهای تعدیل و تقسیم قدرت، 6ـ سیاست اقتصادی ـ نفتی دولت، 7ـ سیاست خارجی، 8ـ سیاست امنیتی و دفاعی ایران .مطالب کتاب با "ارزیابی نهایی " و فهرست منابع به پایان می‌رسد .