سرگذشت پیدایش کتاب هزار و یک شب، خود حکایتی بسیار پر رمز و راز و شگفت‌انگیز است. بر پایه‌ی مطالعات شرق‌شناسان و پژوهشگران اروپایی، سابقه‌ی این کتاب به دو هزار سال قبل باز می‌گردد. آن‌چه مسلم است، کتاب هزار و یک شب پیش از دوران پادشاهان هخامنشی، در هندوستان به ظهور می‌رسد. آن‌گاه از قرار، قبل از هجوم اسکندر مقدونی به سرزمین بزرگ پارس، کتاب به ایران آمده و با نام هزار افسان به پارسی باستان ترجمه شده است.

ترجمه‌ی این مجموعه داستان به فارسی، از روی کتابی صورت گرفته که توسط انتشارات گراست و دانکپ، نخستین‌بار در سال 1946 میلادی، برای نوجوانان انتخاب و نگارش شده .

امروز دیگر هزار و یک شب، تنها یک حال و حکایت شرقی نیست، بلکه یک میراث عظیم و گران‌قدر انسانی است که به سراسر تاریخ تعلق دارد.