تحقیق حاضر در شش فصل تهیه شده است. فصل او به کلیات طرح و فصل دوم به بررسی ادبیات موضوع اختصاص دارد. در فصل سوم روش‌های بودجه‌ریزی در کشور و تحولات آن طی سال‌های اخیر بررسی شده است. در فصل چهارم روش به هنگام کردن جدول داده ـ ستانده استان آذربایجان شرقی و الگوهای به کار رفته در تحقیق آورده شده است. در فصل پنجم، درجه‌ی تمرکززدایی استان آذربایجان شرقی بررسی گردیده و در نهایت در فصل ششم اثرات تمرکززدایی مالی بر رشد بخش بازرگانی استان مذکور ارزیابی شده و به تبع آن نتیجه‌گیری و پیشنهادهایی عرضه گردیده است. در این تحقیق به منظور بررسی تاثیر اعمال سیاست تمرکززدایی مالی بر رشد بخش بازرگانی استان از دو مدل "کلاین" و زایتسف" استفاده گردید. افزایش هزینه‌های دولت در نتیجه‌ی اعمال سیاست تمرکززدایی و اعمال این سیاست در هر دو مدل (کلایی و زایتسف) بیانگر این مطلب است که رشد اقتصادی استان آذربایجان شرقی در سال 81 نسبت به 79 میزان 56/61 درصد بوده که بین 14 بخش اقتصادی، بخش صنعت در استان با 88/94 درصد بیشترین رشد و بخش واسطه‌گری‌های مالی رشدی منفی داشته است. در ضمن بخش بازرگانی استان در طی این مدت رشدی معادل 47/17 درصد داشته، به عبارت دیگر بخش بازرگانی استان با این میزان رشد نسبت به سایر بخش‌های اقتصادی استان در رتبه‌ی 9 قرار گرفته است. از این رو تحولات نظام درآمد ـ هزینه‌ی استان در راستای تمرکززدایی بر عملکرد اکثر بخش‌های مختلف اقتصادی استان به ویژه بخش بازرگانی تاثیر به‌سزایی داشته است.